ROTTERDAM– Stichting Vrienden van Extinction Rebellion (XR) uit Rotterdam heeft vrijdag een flinke slag geslagen in de rechtszaal van Haarlem. De rechter heeft de lange toegangsverboden voor 37 leden van XR van tafel geveegd. Schiphol had de actievoerders 5 of zelfs 10 jaar de toegang tot delen van de luchthaven ontzegd, maar dat gaat veel te ver, oordeelt de rechtbank.
De rechtbank vindt dat Schiphol onvoldoende aantoont dat er werkelijk grote veiligheidsrisico’s zijn. Bovendien waren de verboden niet te voorzien, omdat eerdere acties nooit zulke zware sancties opleverden. Voor de demonstranten betekenden het verbod dat zij jarenlang niet zouden kunnen vliegen via Schiphol, terwijl de regels daarover volgens de rechter te onduidelijk zijn.
Wel merkt de rechtbank fijntjes op dat Schiphol in de toekomst opnieuw verboden kan uitdelen, zolang dat beter wordt onderbouwd en enigszins in verhouding staat. Voor nu mag de Rotterdamse stichting zich rijk rekenen met een overwinning, terwijl zij XR blijft ondersteunen in hun kruistocht tegen de luchtvaart, een sector waarvan de actievoerders zelf ondertussen gretig gebruik blijven maken. Schiphol moet daarnaast ruim 2600 euro aan proceskosten betalen.
Centraal in de zaak staat de stichting uit Rotterdam, die de rechtsgang namens de activisten mogelijk maakt. De stichting voert al jaren acties en ondersteunt demonstranten financieel en juridisch. Volgens de rechter heeft de stichting overtuigend laten zien dat de strenge maatregelen van Schiphol een afschrikwekkend effect hadden, waardoor demonstraties op en rond de luchthaven vrijwel onmogelijk werden.
De stichting, opgericht in 2019, heeft als doel om XR te ondersteunen bij acties, trainingen en campagnes. Vanuit Rotterdam regelt zij donaties, fondsen en vergoedingen voor alles wat met de beweging te maken heeft. Niet alleen spandoeken of bijeenkomsten, maar ook juridische bijstand, zoals in deze zaak.
XR wordt er door critici van verdacht een ‘globalistische’ agenda te dienen, gefinancierd door elites (bijv. Soros-fondsen), maar een zoektocht naar grote giften leveren geen namen op. Uit de jaarverslagen blijkt dat XR Nederland geen afzonderlijke donoren boven de 15.000 euro rapporteert. De stichting krijgt wel informele steun van groene fondsen, waaronder het DOEN Fonds (via Hivos). Lokale acties, zoals blokkades in de Rotterdamse haven, worden betaald vanuit een landelijke kas, aangevuld met kleine lokale donaties via campagnes zoals XR010 op sociale media. In 2024 beschikte de Rotterdamse stichting alleen al in totaal over 919.223 euro. Een stichting heeft geen leden en dus ook geen democratische structuur met stemrecht. De macht ligt bij het bestuur. Dat is een bewuste keuze, die veel activistische en fondsenwervende organisaties maken. Als ANBI (Algemeen Nut Beogende Instelling, sinds 28 februari 2020) geniet XR fiscale voordelen: donateurs mogen hun giften aftrekken en de stichting betaalt geen schenk- of erfbelasting. De politiek heeft zich hier al eens over gebogen. In de periode 2023-2025 stelden VVD, PVV en FVD Kamervragen met als doel de ANBI-status van XR te laten intrekken. Het kabinet wees dat af, omdat de structuur binnen de wet past. FVD en Leefbaar Rotterdam wijzen intussen op het gebrek aan transparantie. Volgens hen biedt de stichtingvorm anonimiteit en daarmee ruimte voor extremistische invloeden die uit beeld blijven.
Die hele club van XR is geen demonstranten clubje maar een zooitje ongeregeld tot terroristen toe. Die lui zijn er alleen op uit om rotzooi te veroorzaken en om te rellen.
Demonstreren is een goede manier om te laten merken dat je het ergens wel of niet mee eens bent, staat zelfs in de grondwet. Helaas maakt het zooitje ongeregeld van XR daar misbruik van, rellen en vernielingen veroorzaken door te schreeuwen dat het onder demonstreren valt.
Laatst was er een achterlijk van XR geïnterviewd. Daar werd aan gevraagd of het normaal was om een snelweg te blokkeren waardoor er geen hulpdiensten konden rijden.
Gaf die achterlijk als antwoord dat het erbij hoort dat een ambulance met spoed niet erdoor kan en maar moet omrijden. Dat daardoor mensen kunnen overlijden was een aanvaardbaar neveneffect, volgens hem.